İçten yanmalı otomobillerin hepsinde bulunan bir ikaz işareti olan yağ lambası neden yanar? Yağ basınç lambasının yanmasının sebepleri nelerdir? Yağ ışığı yandığı zaman nasıl söndürülür gibi sorularına yanıt arayacağız.
Aracınız dizel, benzinli veya LPG’li olabilir. Her ne olursa olsun motor içerisinde mutlaka yağlama yapılması gerekir. Otomobil motorunu çalıştırmak için marşa bastığınız zaman yanma odasında tutuşan yakıt hava karışımı nedeniyle ufak patlamalar meydana gelir. Bu patlama sonucu ortaya çıkan basınç pistonları aşağı doğru iter. Bu güç krank milini çevirir ve motor çalışmış olur. Ancak motor içerisinde bulunan pistonlar, krank mili, subaplar (valf) ve eksantrik mili sürekli hareket halindedir. Fizik kuralları gereği hareket eden bir şey aşınır ve ısınır.
Motor Yağı Ne İşe Yarar?
Motor yağının görevi herkesin anlayacağı üzere içerisinde bulunan parçaların yağlanmasını sağlamaktır. Ancak az bilinen bir özelliği ise motorun parçalarının aşırı ısınmasının önüne geçmektir. Bir pompa tarafından aracın motoru çalıştığı süre boyunca motorun her yerine basınçlı şekilde gönderilir. Böylelikle motor yağlaması sağlanmış olur. Ortalama bir otomobilin motoru 3.5 litre ile 4 L arasında motor yağı almaktadır. Motor yağı numaraları ise aracınızın motor tipine göre değişmektedir.
Yağ Lambası Nedir ve Neden Yanar?
Yağ pompasının bir basınç değeri olmalıdır. Bu basınç yağ basınç sensörü veya diğer adıyla yağ müşürü tarafından sürekli olarak ölçülür. Eğer pompadan gelen yağın basıncı olması gereken daha fazla veya düşükse aracınızın gösterge ekranında yağ lambası yanacaktır. Yağ pompasının basınç değeri motor soğukken benzinli motorlarda 1.5 ile 2.5 bar arasında, dizel motorlarda 2.0 ile 2.5 bar basınç arasında olmalıdır. Motor normal çalışma sıcaklığı olan 90 dereceye geldiği zaman ise benzinli motorlarda 0.7 bar ile 1.5 bar arasında, dizel motorlarda ise 1.0 bar ile 2.0 bar arasında olmalıdır. Bu belirtilen basınç değerlerinin dışına çıktığı zaman yağ lambası yanacaktır. Peki yağ basıncı neden düşer?
Motor Yağ Işığının Yanmasının Sebepleri Nelerdir?
1- Yağ Seviyesinin Düşmesi ve Eksilmesi
Aracınızın motoru yağ yakıyor olabilir. Veya contalar ve keçelerden yağ kaçırıyor olabilir. Bu durumda aracınızın motorunda olması gerekenden daha az yağ kalır. Bu durum aracınızın gösterge ekranında yağ lambasının yanmasına neden olacaktır.
2- Yağın Eskimesi ve Uzun Süre Değiştirilmemesi
Bakımları zamanında yapılmayan motor her zaman arıza yapmaya müsaittir. Motor yağı belirli bir zaman sonra yağlama özelliğini kaybeder ve su gibi bir hal alır. Motor içindeki metal parçaların doğru yağlanması sağlanamaz. Bu durumda basınç sağlamadığı için yağ lambasının yanmasına sebep olacaktır.
3- Yağ Basınç Sensörü (Yağ Müşürü) Arızası
Yağ müşürünün görevi pompadan gelen yağın basıncını kontrol etmektir. Yağ basınç sensörü olarak bilinen bu parça arıza yaptığı zaman sanki basınç düşüklüğü varmış gibi gösterge tablosunda yağ lambasının yanmasına neden olabilir.
4- Yağ Pompasının Arızalanması
Yağ pompası motorun altında yağ karterinin hemen üstünde yer alır. Buradan aldığı yağı yukarı doğru pompalar. İçerisinde tribün şeklindeki çarklar sayesinde yağı yukarı gönderir. Ancak pompa zayıfladığı zaman veya arıza yaptığında motorun ihtiyacı olan yağı gönderemez. Bu durum aracınızın motor yağ lambası yakmasına sebep olacaktır.
5- Aracın Motor İstemesi (Yatakların Boşluk Yapması)
Motor alt kısmında krank milinin çevresinde döndüğü yatak adı verilen çelik plakalar bulunur. Bu plakalar zamanla açılma yapar ve çok fazla yağı tutar. Kısaca pompanın oluşturduğu basıncın düşmesine neden olur. Bu durumda motor yağ ışığı yanmasına neden olacaktır. Eğer aracınızda gaz verince sönen rölantideyken yanan yağ lambası varsa aracınızın motor istiyor olabilir.
6- Uygun Numara (Viskozite) Yağ Kullanılmaması
Araçların motor tipine göre farklı kalınlıklarda yağ kullanılır. Aracınızın motoruna uygun olmayan yağı kullandığınızda pompa basınçlandıramayabilir. Bu durumda gösterge ekranında yağ lambasının yandığını göreceksiniz.
Yağ Lambası Nasıl Söndürülür?
Yağ lambası neden yanar sorusunun cevabı kadar nasıl söndürülür konusu da oldukça önemlidir. Aracınızda yağ basınç ışığı yanarken hareket etmemeniz gerekir. Ayrıca yolda giderken bir anda yağ lambasının yandığını görürseniz motorun daha fazla zarar görmemesi için kesinlikle aracınızı durdurup bir ustadan yardım istemeniz gerekmektedir. Belki basit bir müşür arızası nedeniyle yanarken belki de yağsız kaldığı için yanabilir. Yağsız kalan bir motor 1 km bile yol gidemeden yatak sarar ve ölür. Eğer yağ basınç ışığı yanıyorsa yukarda saydığımız hususlara kesinlikle dikkat etmelisiniz.
Kaynak: reeloto.com
İlginizi Çekebilir: Otomobil Forum
Yağ lambası yandığında gerçekten ciddiye alınması gereken bir durum söz konusu. Motorun düzgün çalışabilmesi için yeterli yağ basıncı oldukça önemli. Eğer bu ışık yanarsa, motorunuzun zarar görmemesi için hemen durup bir uzmandan yardım almak en doğru adım olur. Yağ seviyesi düşük olabilir ya da pompa arızalanmış olabilir; ne olursa olsun, motor yağıyla ilgili sorunlar kısa vadede büyük hasara yol açabilir. Bu yüzden, yağ lambası yanarsa, yola devam etmek yerine aracı durdurmak çok daha sağlıklı olur.